Nhà cổ Sampanseo

Giới thiệu địa điểm

Nhà cổ Sampanseo, tọa lạc tại Gaheung-dong, Thành phố Yeongju, tỉnh Gyeongsangbuk-do, được đặt tên như vậy vì có ba vị thượng thư (panseo) từng sống ở đó vào cuối thời Goryeo và đầu thời Joseon. Chủ nhân của ngôi nhà này là Jeong Un-gyeong, người từng giữ chức Hình bộ Thượng thư dưới thời vua Gongmin của Goryeo, con rể của ông là Công tào Phán thư Hwang Yu-jeong, và cháu ngoại của Hwang Yu-jeong là Lại tào Phán thư Kim Dam. Jeong Un-gyeong là cha của Jeong Do-jeon, và Nhà cổ Sampanseo cũng được cho là nơi sinh của Jeong Do-jeon. Trong ba vị phán thư, Kim Dam là nhân vật được đánh giá là nhà thiên văn học vĩ đại nhất của Joseon; sau khi thi đỗ khoa cử năm 20 tuổi, ông đã quan sát thiên thể suốt 16 năm tại Ganuidae, tương đương với một đài thiên văn quốc gia, và biên soạn vô số sách thiên văn - lịch pháp, trong đó có Chiljeongsan Nội thiên và Ngoại thiên. Chiljeongsan được đánh giá cao là lịch pháp tự chủ đầu tiên của nước ta, được chế tác dựa trên Hanyang chứ không phải Bắc Kinh của Trung Quốc. Con cháu của ông đã sống trong ngôi nhà này qua nhiều đời. Ngoài Jeong Do-jeon, nhiều học giả và danh thần đã xuất thân từ đây, như Hwang Jeon, Trì bình của Ty Hiến phủ, và Kim Jung, Giáo lý của Tập hiền điện, và tất cả họ đều là con cháu của ba vị phán thư. Ngôi nhà này ban đầu nằm ở phía nam Công viên Guseong (nay là số 431 ở Thành phố Yeongju), nhưng bị nghiêng do một trận đại hồng thủy năm 1961 và cuối cùng bị dỡ bỏ, rồi vào năm 2008 được phục dựng theo diện mạo hiện nay tại nơi này, trong Công viên Guhak, ở vị trí có tầm nhìn đẹp nhìn xuống suối Seocheon. Phía sau Nhà cổ Sampanseo là Jemillu, cơ sở y tế công lập địa phương đầu tiên của thời Joseon, và cách đó 11 phút lái xe là Yeongju Hyanggyo, nơi đảm nhận việc giáo dục và giáo hóa dân địa phương thời Goryeo.